ซิโนแวคและชิโนฟาร์ม เป็นวัคซีนหลัก 2 ยี่ห้อของจีน มีการใช้อย่างมากมายในประเทศที่มีรายได้ระดับกลางและระดับที่ค่อนข้างต่ำ

วัคซีนคุ้มครองโรควัววิด-19 สองยี่ห้อหลักของจีน กลายเป็นข่าวในทางลบเมื่อไม่นานนี้ ทั้งการพบผู้ติดเชื้อโรคเพิ่มขึ้น และแม้กระทั้งพบคนเสียชีวิตในหมู่ประชาแขนที่ได้รับวัคซีนของซิโนแวคและซิโนฟาร์มแล้ว

เรื่องนี้นำมาซึ่งการก่อให้เกิดปริศนาเกี่ยวกับคุณภาพของวัคซีนทั้งคู่ยี่ห้อนี้ หากว่า ผู้เชี่ยวชาญระบุว่า วัคซีนทั้งคู่ตัวนี้ได้ช่วยผู้คนไว้ได้เยอะแยะ
วัคซีนของจีนทั้งคู่ตัวนี้ถูกใช้อย่างมากมายในประเทศที่มีรายได้ระดับกลางและระดับที่ค่อนข้างต่ำ ด้วยเหตุผลดังกล่าวจึงก่อให้เกิดผลกระทบรุนแรง
แต่ว่าความกลัวเหล่านี้สมเหตุสมผลไหม และรัฐบาลในประเทศต่างๆยังสามารถใช้วัคซีนเหล่านี้ในการปกป้องรักษาสามัญชนของตนเองได้ไหม

วัคซีน 2 ยี่ห้อนี้ปฏิบัติงานยังไง

19-1

วัคซีนทั้งคู่ยี่ห้อนี้ผลิตโดยบริษัทซิโนแวคไบโอเทคที่ตั้งอยู่ในกรุงปักกิ่ง และบริษัทซิโนฟาร์มที่เป็นของรัฐบาลจีน ทั้งคู่ที่ใช้ไวรัสที่ตายแล้วในการกระตุ้นให้เกิดการสร้างแอนติบอดีที่ต่อสู้กับไวรัสวัวโรทุ่งนา
ไวรัสถูกฆ่าตายก่อนที่จะมีการฉีดเข้าสู่ร่างกายของคน ด้วยเหตุผลดังกล่าวมันจึงไม่สามารถทำให้ติดเชื้อวัววิด-19 ได้
ในการทดลองขนาดใหญ่ในบราซิล วัคซีนซิโนแวค 2 โดส ที่ให้ห่างกัน 14 วัน มีประสิทธิภาพในการคุ้มครองลักษณะของการป่วยของวัววิด-19 ได้ 51% ส่วนการทดลองในอีกหลายประเทศ ระบุว่า ซิโนฟาร์มมีประสิทธิภาพที่สูงกว่าซึ่งอยู่ที่ 79%
วัคซีนสองชนิดนี้มีลักษณะพิเศษเป็น สามารถเก็บรักษาไว้ได้ในอุณหภูมิตู้แช่เย็นปกติ ทำให้ง่ายในการเอาไปใช้งานในประเทศที่ยากจนที่ไม่มีสถานที่เก็บรักษาวัคซีนเป็นการเฉพาะ
ตอนนี้มีการใช้งานวัคซีนทั้งคู่ตัวนี้ในแทบ 100 ประเทศในทวีปเอเชีย อเมริกาใต้ และหลายพื้นที่ในแอฟริกา เมื่อไม่นานนี้อียิปต์และโมร็อกโก ได้ประกาศว่า จะเป็นประเทศแรกในแอฟริกาที่เริ่มผลิตวัคซีนซิโนแวคและซิโนฟาร์ม
Airfinity บริษัทพินิจพิจารณาข้อมูลวิทยาศาสตร์ ระบุว่า อาจมีการสร้างวัคซีนของซิโนแวคมากถึง 2.9 พันล้านโดสในปีนี้ โดยมีการส่งวัคซีนแล้วมากกว่า 943 ล้านโดส

ประเทศไหนพบผู้เจ็บป่วยข้างหลังรับวัคซีนจีนบ้าง

19-2

ชิลี ดูโกเลีย และเซย์เชลส์ อยู่ในกลุ่มประเทศที่พบการรับเชื้อเยอะขึ้น แม้ว่าจะมีการให้วัคซีนของจีนในหมู่ประชาชนเยอะแยะแล้ว
ชิลีได้นำความจำกัดด้านการเดินทางและมาตรการเคอร์ฟิวกลับมาใช้ใหม่เพื่อจัดการกับเชื้อกลายพันธุ์เดลตา ซึ่งแพร่กระจายได้ง่ายยิ่งกว่าเชื้อกลายพันธุ์ก่อนหน้านี้ที่ผ่านมา
ชาวชิลีมากกว่า 70% ได้รับวัคซีนครบโดสแล้ว โดยมากเป็นวัคซีนของซิโนแวค
ในเวลาที่เซย์เชลส์และดูโกเลียซึ่งเป็นประเทศที่มีประชาชนไม่มากมาย เป็นเลิศในประเทศที่มีผู้ติดเชื้อโรคต่อหัวประชาชนเพิ่มขึ้นมากที่สุด
วัคซีนที่ทั้งคู่ประเทศใช้โดยมากเป็นของซิโนฟาร์ม และแผนการให้วัคซีนของทั้งคู่ประเทศนี้ก็รุดหน้าไปมากแล้ว โดยในเซย์เชลส์มีคนแก่ได้รับวัคซีนครบโดสแล้ว 68% ส่วนในดูโกเลียอยู่ที่ 55%
ส่วนอินโดนีเซีย สัมพันธ์หมอและพยาบาลระบุว่า มีเจ้าหน้าที่ทางการแพทย์ขั้นต่ำ 30 คน เสียชีวิต ทั้งๆที่ได้รับวัคซีนซิโนแวคครบ 2 โดสแล้ว

วัคซีนสองชนิดนี้ไร้ประสิทธิผลหรือ

19-3

วัคซีนไม่ใช่เพียงเหตุเดียวที่อธิบายถึงสิ่งที่กำลังเกิดขึ้นในประเทศเหล่านี้
สัมพันธ์หมอของอินโดนีเซีย ระบุว่า โรคที่เกิดขึ้นร่วมกันอาจจะมีส่วนในการเสียชีวิตของเจ้าหน้าที่การแพทย์

โดยตอนนี้มีประชาชนเพียง 5% ที่ได้รับวัคซีนครบโดสแล้ว หน่วยงานกาชาดระบุว่า อินโดนีเซีย “กำลังจะเผชิญกับมหันตภัย” โดยมีเจ้าหน้าที่การแพทย์ที่จะต้องปฏิบัติงานติดต่อกันเป็นเวลานาน และเผชิญกับการสัมผัสกับไวรัสมากยิ่งขึ้น
การที่คนที่่ได้รับวัคซีนแล้วยังไม่ครบโดสรีบกลับมารวมตัวกันเร็วเกินไป อาจเป็นเหตุหนึ่งของการมีผู้ติดเชื้อโรคเพิ่มขึ้นในชิลี
ในชิลี ผู้เชี่ยวชาญเล็กน้อย ระบุว่า การที่คนมารวมตัวกันข้างหลังฉีดยาแล้วเร็วเกินไป เป็นสาเหตุของการทำให้มีผู้ติดเชื้อโรคเพิ่มสูงมากขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งข้างหลังการรับวัคซีนโดสแรก ซึ่งให้การปกป้องรักษาเพียงเล็กน้อยแค่นั้น
เจ้าหน้าที่ทางการในดูโกเลียและเซย์เชลส์ ได้เน้นย้ำว่า คนโดยมากที่เสียชีวิตจากวัววิด หรือมีลักษณะหนัก เป็นคนที่ยังไม่ได้รับวัคซีน
ในเวลาที่ผู้เชี่ยวชาญระบุว่า ไม่มีวัคซีนชนิดไหนที่ให้การปกป้องรักษาได้ 100% ด้วยเหตุผลดังกล่าวการมีผู้ได้รับวัคซีนแล้วติดเชื้อโรคเล็กน้อยจึงไม่ใช่เรื่องน่าประหลาดใจ

“สิ่งจำเป็นที่สุดเดี๋ยวนี้เป็น การคุ้มครองลักษณะของการป่วยที่รุนแรงและการเสียชีวิต วัคซีนทุกหมวดหมู่ปฏิบัติหน้าที่เจริญในการคุ้มครองลักษณะการเจ็บเจ็บป่วยรุนแรงและการเสียชีวิต” ศ.จ.ฟิโอนา รัสเซลล์ จากสถาบันวิจัยสุขภาพเด็กที่มหาวิทยาลัยเมอร์ด็อกในประเทศออสเตรเลีย กล่าวกับ ไชน่า เดลี
การทดลองพบว่า วัคซีนทั้งสองประเภทของจีนใช้ได้ผลอย่างมากมากมาย ต่อการคุ้มครองป่วยหนักที่มีลักษณะรุนแรงและการจะต้องเข้ารักษาตัวในโรงหมอ
การทดลองในบราซิลพิสูจน์แล้วว่า ซิโนแวคใช้คุ้มครองลักษณะการเจ็บเจ็บป่วยรุนแรงและการเข้ารักษาตัวในโรงหมอได้ 100% ส่วนคุณภาพของซิโนฟาร์มต่อการคุ้มครองการเข้ารักษาตัวในโรงหมออยู่ที่ 79%
ศ.จ.เบน คาวลิง หัวหน้าแผนกระบาดวิทยาและชีวสถิติ ที่มหาวิทยาลัยฮ่องกง บอกว่า หากว่ามี “คุณภาพปานกลาง” ในการคุ้มครองลักษณะของการป่วยจากวัววิด แต่ว่าทั้งซิโนแวคและซิโนฟาร์ม “ให้การปกป้องรักษาในชั้นสูง” ต่อการเจ็บป่วยที่มีลักษณะรุนแรง

“ซึ่งก็หมายความว่า วัคซีนที่เป็นเชื้อตายได้ช่วยผู้คนไว้แล้วเยอะแยะ” เขากล่าวกับบีบีซี
อย่างไรก็ตาม การศึกษาพวกนั้น ได้ทดสอบคุณภาพของวัคซีนที่มีต่อไวรัสตัวแรกที่พบในเมืองอู่ฮั่นของจีน ยังไม่มีการเผยแพร่ข้อมูลใหม่ว่า วัคซีนมีปฏิกิริยายังไงต่อเชื้อกลายพันธุ์
จากการศึกษาที่พยายามจะเลียนแบบการปกป้องคุ้มครองภูมิคุ้มกันจากไวรัส ศ.คาวลิง ประเมินว่า วัคซีนไวรัสเชื้อตายสามารถคุ้มครองเชื้อกลายพันธุ์เดลตาลดลงจากการคุ้มครองเชื้อตัวเดิม 20%
การคำนวณของเขาระบุว่า การคุ้มครองเชื้อกลายพันธุ์เบตาที่พบครั้งแรกในแอฟริกายิ่งลดลงมากกว่านั้นอีก โดยเชื้อนี้เป็นเชื้อกลายพันธุ์ที่มีความไม่เหมือนจากเชื้อดั้งเดิมมากที่สุด
ศ.จ.จิน ตงเยี่ยน นักไวรัสวิทยา จากมหาวิทยาลัยฮ่องกงเช่นเดียวกัน กล่าวกับบีบีซีว่า มีการ “คาดกัน” ว่า คุณภาพของวัคซีนของจีนจะลดลดลงกับเชื้อกลายพันธุ์ รวมถึงเชื้อกลายพันธุ์เดลตา
แต่ว่าเขาบอกว่า “ซิโนแวคและซิโนฟาร์ม เป็นวัคซีนที่ดี” และคนที่ไม่มีวัคซีนที่มีประสิทธิภาพสูงกว่าใช้ ก็จำเป็นจะรับวัคซีนสองชนิดนี้
อย่างไรก็ตาม เขาบอกว่า พวกเขาน่าจะปฏิบัติตามกฎการเว้นระยะทางด้านสังคมและมาตรการอื่นๆเพื่อลดการรับเชื้อต่อไป

พวกเราควรจะฉีดยากระตุ้นไหม

19-5

ผู้เชี่ยวชาญกล่าวว่า คนที่ได้รับการเสนอให้ฉีดยา ควรจะรับวัคซีน และผู้เชี่ยวชาญเล็กน้อยเกื้อหนุนให้มีการฉีดกระตุ้น
มีผู้เชี่ยวชาญและรัฐบาลต่างๆกำลังเกื้อหนุนให้มีการฉีดยากระตุ้นเยอะขึ้น ทั้งๆที่เป็นวัคซีนชนิดเดิมหรือต่างชนิดกับที่ฉีดในตอนแรก
ศ.จิน บอกว่า การกระตุ้นด้วยวัคซีนของไฟเซอร์หรือโมเดอร์ทุ่งนา บางทีก็อาจจะช่วยเพิ่มการคุ้มครองที่ได้จากการฉีดยาซิโนแวคและซิโนฟาร์มก่อนหน้านั้น
เจ้าหน้าที่การแพทย์ที่อยู่แนวหน้าของอินโดนีเซีย จะได้รับการฉีดกระตุ้นด้วยวัคซีนของโมเดอร์ทุ่งนา ภายหลังจากได้รับวัคซีนของซิโนแวคไปแล้ว 2 เข็ม ส่วนบาห์เรนกำลังเชื้อเชิญให้ผู้ที่อายุมากกว่า 50 ปี เข้ารับการฉีดยากระตุ้นของไฟเซอร์ ภายหลังจากรับวัคซีนของซิโนฟาร์มไปแล้ว 2 เข็ม
สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ และตุรกี กำลังเสนอฉีดยาซิโนฟาร์มและซิโนแวคเข็มที่ 3 ให้กับสามัญชน ตามลำดับ และประเทศไทยเองก็กำลังใคร่ครวญในเรื่องนี้อยู่
แต่ว่าศ.คาวลิง ตั้งข้อซักถามถึงจุดเด่นของการสนับสนุนให้ฉีดยาเข็มที่ 3 ในอินโดนีเซียซึ่งยังอยู่ในระยะแรกของการเริ่มให้วัคซีนแก่สามัญชน

“คุณจะต้องคิดให้รอบคอบเกี่ยวกับจุดเด่นที่เพิ่มขึ้นมาจากการฉีดโดสที่ 3 เทียบกับว่าการฉีด 2 โดสให้คนวัยแก่ที่ยังไม่มีจังหวะรับวัคซีนในสังคม” เขากล่าว
ซิโนแวค ไบโอเทค ระบุว่า กำลังทดลองทางการแพทย์เกี่ยวกับประสิทธิผลของการให้วัคซีนเข็มที่ 3 และระบุว่า ผลวิจัยเป็นที่น่าพึงพอใจ แต่ว่ายืนกรานว่า สองโดสเพียงพอในการใช้คุ้มครองโรควัววิด-19
วัง เหวินปิน ผู้ประกาศกระทรวงต่างถิ่นจีน บอกว่า วัคซีนของจีน “มีชื่อเสียงในทางที่ดีในประชาคมโลก โดยได้รับการยอมรับอย่างมากมายในด้านความปลอดภัยและคุณภาพ”

19-6